Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından 15 Nisan'da başlatılan av yasağı süresince inci kefalinin tatlı sulara gerçekleştirdiği üreme göçünün güvenli şekilde tamamlanması amaçlandı. Bu süreçte ilgili kurumlar tarafından göl çevresi ve akarsu ağızlarında yoğun denetimler gerçekleştirilirken, kaçak avcılıkla mücadele aralıksız sürdürüldü.
Van Gölü'nün Endemik Türü
Halk arasında Van Balığı olarak bilinen inci kefali, dünyada yalnızca Van Gölü Kapalı Havzası'nda doğal olarak yaşayabilen endemik bir tür olma özelliğini taşıyor. Yüksek tuzluluk ve soda oranına sahip Van Gölü'ne uyum sağlayabilen tek balık olan inci kefali, isminde "kefal" geçmesine rağmen bilimsel sınıflandırmada sazangiller familyasında yer alıyor.
Yaklaşık 20 santimetre uzunluğa ve 80-90 gram ağırlığa ulaşabilen tür, parlak gümüş renkli pullarıyla dikkat çekiyor. Kış aylarında gölün derin kesimlerinde yaşayan balıklar, yaz döneminde ise daha sığ alanlarda beslenerek yaşamlarını sürdürüyor.
Her Yıl Tekrarlanan Doğa Mucizesi
İnci kefalini dünyanın en dikkat çekici tatlı su göçlerinden biri haline getiren süreç ise üreme yolculuğu oluyor. Van Gölü'nün sodalı suyunda yumurtalarını bırakamayan balıklar, ilkbaharda göle dökülen tatlı su akarsularına yöneliyor. Su sıcaklığının yaklaşık 13 dereceye ulaşmasıyla başlayan göç sırasında sürüler halinde kilometrelerce yol kat eden balıklar, güçlü akıntıya rağmen önlerine çıkan kayalıkları, bentleri ve küçük şelaleleri aşarak yumurtlama alanlarına ulaşıyor.
Her yıl binlerce doğasever ve fotoğraf tutkunu bu eşsiz yolculuğu izlemek için Van'a geliyor. Özellikle Erciş'teki Deliçay ve Balık Bendi, Muradiye ile Bendimahi Çayı, göçün en yoğun şekilde gözlemlendiği noktalar arasında bulunuyor.
Binlerce Kişinin Geçim Kaynağı
İnci kefali yalnızca Van Gölü'nün doğal mirası değil, aynı zamanda bölge ekonomisinin de önemli bir parçası olarak öne çıkıyor. Van'ın 6, Bitlis'in ise 3 ilçesinde yaklaşık 20 bin kişi balığın avlanması, işlenmesi, taşınması ve ticaretinden doğrudan veya dolaylı olarak gelir elde ediyor. Bölge ekonomisine yıllık yaklaşık 14 milyon dolar katkı sağlayan inci kefali, binlerce ailenin geçiminde önemli rol oynuyor.
Yasak döneminde teknelerinin bakımını yapan ve ağlarını yenileyen balıkçılar, sezonun açılmasıyla birlikte yeniden Van Gölü'nde avlanmaya başlayacak. Böylece gölde ekonomik hareketlilik yeniden canlanırken, vatandaşlar da uzun bir aranın ardından taze inci kefaline ulaşma imkânı bulacak.
Denetimler Son Ana Kadar Devam Ediyor
Van İl Jandarma Komutanlığı, Sahil Güvenlik, Emniyet Deniz Limanı Şube Müdürlüğü, Tarım ve Orman Müdürlüğü ile ilgili kurumların oluşturduğu ekipler, göl kıyıları, dere ağızları ve üreme alanlarında 7 gün 24 saat esasına göre kontrollerini sürdürüyor.
Sürdürülebilir balıkçılığın devamı ve inci kefalinin gelecek nesillere aktarılabilmesi için vatandaşların av sezonu boyunca da belirlenen kurallara titizlikle uyması gerekiyor. 15 Temmuz itibarıyla başlayacak yeni sezonun hem balıkçılar hem de bölge ekonomisi açısından bereketli geçmesi bekleniyor.
